Gemeenten zoekend naar rol in uitvoering Energieakkoord

Gemeenten zien veel kansen in verduurzaming van het eigen vastgoed, energiebesparing bij huishoudens en in kleinschalige burgerinitiatieven. Tegelijk worstelen ze met hun eigen rol en de verdeling van de beperkte middelen om hun klimaatdoelstellingen te halen. Zo had de helft van alle gemeenten begin dit jaar nog geen goed zicht op wat het Energieakkoord nu echt voor hen gaat betekenen. De uitvoering van het Energieakkoord is voor veel gemeenten daarom een flinke uitdaging. Dat blijkt uit de Gemeentelijke Barometer Fysieke Leefomgeving die advies- en ingenieursbureau Royal HaskoningDHV en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) in Dordrecht hebben gepresenteerd tijdens het VNG-jaarcongres. Ed Nijpels nam het eerste exemplaar in ontvangst.

“Het is vooral een kwestie van gemeenten”, zei Ed Nijpels, voorzitter van de borgingscommissie van het SER-Energieakkoord, onlangs over de uitvoering van dat akkoord, “gemeenten zelf zien de uitvoering van hun taken uit het Energieakkoord nog als een flinke klus. In het akkoord wordt gemeenten gevraagd een actieve rol te nemen bij de vormgeving van de ‘energieke samenleving.” Bijvoorbeeld door het faciliteren van initiatieven voor decentrale energieopwekking en het besparen van energie in bestaande gebouwen, zowel privaat als publiek.

Volgens Kees Jan de Vet, lid van de directieraad van de VNG, is het begrijpelijk dat begin 2014 veel gemeenten nog niet precies wisten welke gevolgen het Energieakkoord voor hen heeft. “Niet voor niets is het ondersteuningsprogramma van de VNG in maart van start gegaan. In dat programma helpen we gemeenten op weg en ondersteunen we hen bij het realiseren van de doelen uit het Energieakkoord.”

Beperkte middelen

Gemeenten hebben te weinig financiële of personele middelen voor de uitvoering van het Energieakkoord. Toch zijn ze wel druk aan de slag op het gebied van energie. Gemeenten haken vooral aan bij kleinschalige initiatieven, waarin ze samen met inwoners de handen ineen slaan en resultaten boeken. De focus van het gemeentelijk energiebeleid lijkt daarmee niet zozeer op ‘Den Haag’ en haar harde klimaatdoelen en Energieakkoord te zijn gericht, maar meer op initiatieven uit de samenleving. Mede daardoor zal de schaalsprong die het Energieakkoord beoogt voor veel gemeenten een flinke uitdaging zijn.

René Idema, Strategie en Management Consultant van Royal HaskoningDHV: “Het is geweldig om te zien dat gebiedsgerichte en lokale initiatieven van burgers met gemeenten en bedrijven zoveel inspiratie en energie brengen! Dat is de nieuwe economie. Tegelijk is de vraag of deze kleinschalige initiatieven wel voldoende gewicht in de schaal leggen, en of bestuurlijke uitspraken over ‘faciliteren’ en ‘uitdaging’ geen eufemisme zijn voor een structureel tekort aan ambitie en middelen voor de uitvoering van het Energieakkoord.”

Kritisch op eigen uitgaven

Evenals vorig jaar zijn gemeenten kritisch op hun uitgaven in de fysieke leefomgeving, zonder dat dit te veel ten koste gaat van kwaliteit en leefbaarheid. Het ‘risicogestuurd werken’ wordt hierdoor op steeds meer beleidsterreinen gebruikelijk. Bij investeringen in beheer, riolering of het watersysteem wordt eerst zorgvuldig gekeken of het niet een tandje minder kan. De calculerende overheid die prestaties, risico’s en kosten steeds beter afweegt, lijkt zo aan terrein te winnen.

Eigen vastgoed in de verkoop

Veel gemeenten hebben te maken met een toename van leegstand in het eigen vastgoed. De verkoop van gebouwen in gemeentelijk eigendom staat daarom vaak op de agenda. Dit wil echter nog niet altijd vlotten, door slechte marktomstandigheden of omdat het lastig is om het pand een nieuwe functie te geven. Zo kan het gebeuren dat gemeenten noodgedwongen geld uit blijven geven aan het beheer van gebouwen die zij niet meer gebruiken.

Over de Barometer Fysieke Leefomgeving

De Barometer Fysieke Leefomgeving is een initiatief van Royal HaskoningDHV en VNG. Het onderzoek is een grootschalige peiling naar trends, ontwikkelingen, knelpunten en oplossingsrichtingen binnen de fysieke leefomgeving. Het belangrijkste thema van deze tweede editie is ‘Energie en Klimaat’. De fysieke leefomgeving is verdeeld in acht thema’s: Energie en Klimaat, Bouwen en Wonen, Milieu en Fysieke Veiligheid, Water, Beheer en Onderhoud Openbare Ruimte, Gemeentelijk Vastgoed, Leegstand Commercieel Vastgoed en Bestuurskracht. Aan het onderzoek deden 461 respondenten mee uit 233 gemeenten, meer dan de helft van alle Nederlandse gemeenten.

ESCoNetwerk.nl, 17 juni 2014
Bron: Royalhaskoningdhv.com

  • Slimme Wegen Naar Realisatie van Duurzaamheidsambities

    “Denk aan de voorkant na over de visie en duurzaamheidsambities die je wilt uitdragen, zorg voor intern en extern draagvlak en ga daarna pas nadenken over de maatregelen die genomen moeten worden. Dit kan tot een significante besparing leiden in de investeringskosten waardoor beschikbare middelen optimaler gebruikt kunnen worden (met elkaar meer mogelijk maken met hetzelfde budget).” Lees meer

  • Workshop Optimaal Gebruik van Restwarmte: ‘stimuleer de burger om in actie te komen voor een succesvolle energietransitie’

    Veel gemeenten hebben de ambitie om tussen 2030 en 2050 energieneutraal te zijn. Zo heeft ook gemeente Wijk bij Duurstede in 2030 CO2-neutraal zijn. Er zijn veel stakeholders bij deze opgave betrokken: gemeente, provincie, woningcorporaties, bewoners, het bedrijfsleven, etc. De energietransitie gaat dus niet alleen om het zoeken naar technologische oplossingen, het gaat vooral over het ‘slim’ kunnen organiseren van de samenwerking tussen en met alle stakeholders om op ‘slimme’ wijze de energietransitie mogelijk te maken. Hoe dat te bereiken, was de vraag die centraal stond tijdens de interactieve workshop ‘Optimaal Gebruik van Restwarmte’ georganiseerd door het ESCoNetwerk in samenwerking met gemeente Wijk bij Duurstede en Balance op 3 oktober 2017 bij het gemeentehuis van gemeente Wijk bij Duurstede, waar ruim 30 partijen samenkwamen om ‘best practices’ en ‘lessons learned’ te delen rondom het thema energietransitie. Lees meer

  • NRC: Het wiel in de bouw is echt al uitgevonden

    Op 18 augustus j.l. verscheen een interview met Harry Sterk (Directeur ESCoNetwerk) in de Economiesectie van de NRC. "Elk jaar gaat 10 procent van de omzet in de bouw op aan fouten. „Het is decadent om elk kantoor, elke school als uniek project te zien" Lees meer

  • Duurzaamheidscheck in 5 minuten: nieuwe online tool EPC PreCheck

    Een gratis tool die gebouweigenaren in de publieke en private sector helpt bij het verduurzamen van gebouwen: dat is de EPC PreCheck. Op 11 april vond de Europese lancering plaats van deze gratis online tool. Lees meer

  • Woningvoorraad Verduurzamen: houd het vooral simpel voor de bewoners!

    “Succes behaal je niet door louter op de technische efficiëntie van installaties te focussen. Lees meer

  • Kom van dat gas af!

    Groningen is hard toe aan nieuwe energie. Het winnen van aardgas heeft grote gevolgen. Niet alleen voor de Groningse bodem en huizen, maar ook voor de mensen. En dan hebben we het nog niet eens over de effecten voor het milieu. Lees meer

Quick Scan

Gratis de ESCo potentie van uw project weten? ESCo Quick Scan

Nieuwsbrief

Schrijf u nu in en u blijft automatisch op de hoogte van de laatste ontwikkeling op het gebied van ESCo’s en energietransities.

U bent ingeschreven voor de ESCoNetwerk.nl nieuwsbrief!